Trybunał Konstytucyjny w wyroku z dnia 2 grudnia 2025 r. (sygn. akt P 10/16) rozpoznał zagadnienie dotyczące zasad nabycia służebności przesyłu w drodze zasiedzenia i przesądził, że przed dniem 3 sierpnia 2008 r. nie było możliwe posiadanie służebności gruntowej odpowiadającej treścią służebności przesyłu. W konsekwencji zasiedzenie tego prawa będzie możliwe najwcześniej po 20 latach (jeżeli posiadanie było w dobrzej wierze) albo 30 latach (jeśli posiadanie było w złej wierze), liczonych od tej daty.
Pierwsza grupa nowelizowanych przepisów obejmuje rozbudowanie możliwości korzystania przez profesjonalnych pełnomocników z Portalu Informacyjnego Sądów Powszechnych
W dniu 24 sierpnia 2023 r. w Dzienniku Ustaw opublikowano ustawę z dnia 7 lipca 2023 r. o zmianie ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym oraz niektórych innych ustaw.
Z przyjemnością prezentujemy doroczne opracowanie „Nowe technologie (2026) – legislacja i regulacja w Polsce i Unii Europejskiej (od A do Z)”, przygotowane przez mec. Xawery Konarskiego.
Choć wiele przepisów AI Act zacznie obowiązywać dopiero za jakiś czas, jeden kluczowy obowiązek już teraz dotyczy wszystkich tworzących i korzystających z systemów AI – niezależnie od poziomu ryzyka, sektora czy rodzaju zastosowania systemu. Mowa o art. 4 AI Act, który wprowadza coś, co dla wielu firm może być zaskoczeniem: obowiązek zapewnienia odpowiedniego poziomu kompetencji w zakresie AI wśród personelu, czyli tzw. AI Literacy.
Przepisy unijnego rozporządzenia o sztucznej inteligencji (AI Act) zaczynają obowiązywać etapami i właśnie zbliżamy się do kolejnego ważnego momentu. 2 sierpnia 2025 r. zaczną być stosowane kolejne przepisy, które wpłyną na działalność podmiotów rozwijających i udostępniających systemy AI, w szczególności tzw. modele ogólnego przeznaczenia (General Purpose AI – GPAI). Modele te odgrywają kluczową rolę w łańcuchu wartości AI, stanowiąc często fundament rozwiązań tworzonych przez inne podmioty. Nowe obowiązki mogą więc dotknąć nie tylko pierwotnych dostawców tych modeli, ale również organizacje, które je modyfikują lub integrują w swoich produktach.
Trenowanie modeli AI wymaga ogromnych ilości danych, które często obejmują treści chronione prawem autorskim. W Unii Europejskiej zdecydowano się zezwolić na zwielokrotnianie utworów do celów eksploracji tekstu i danych (text and data mining, TDM). Nie było od początku wiadome czy wyłączenie TDM ma zastosowanie w kontekście AI, ponieważ dyrektywa DSM nie wspomina o AI. Jednak zastosowanie tego wyłączenia nie wydaje się być obecnie kwestionowane.
W ostatnim czasie rynek technologiczny przeżywa prawdziwy boom na wszystko, co choćby ociera się o sztuczną inteligencję. Wraz z wejściem w życie AI Act etykieta „AI” zyskuje jednak zupełnie nowe znaczenie. To już nie tylko kwestia przekazu marketingowego czy technologii – od tego, czy system spełnia definicję systemu sztucznej inteligencji, zależą konkretne skutki prawne, w tym konieczność realizacji nowych obowiązków, nie tylko przez dostawców, ale również przez użytkowników systemów. Aby ułatwić interpretację przepisów, Komisja Europejska opublikowała wytyczne, które mają pomóc w ustaleniu, które systemy rzeczywiście mieszczą się w definicji systemów AI.
10 lutego 2025 r. opublikowano zmodyfikowany projekt ustawy o systemach sztucznej inteligencji, która ma wdrażać w Polsce unijny AI Act. Jest to druga wersja projektu, która uwzględnia szereg zmian wynikających z uwag zgłaszanych w trakcie konsultacji publicznych.
W grudniu 2024 r. Europejska Rada Ochrony Danych (EROD) przedstawiła Opinię 28/2024 dotyczącą niektórych aspektów ochrony danych związanych z przetwarzaniem danych osobowych w kontekście modeli AI (dalej: „Opinia”). Przedmiotem opinii są zasady wykorzystywania danych osobowych przy tworzeniu i wdrażaniu modeli sztucznej inteligencji.
Zapraszamy do lektury najnowszej publikacji autorstwa mec. Xawerego Konarskiego pt.: „Nowe technologie (2025) – legislacja i regulacja w Polsce i Unii Europejskiej od A do Z”.
Problematyka prawna tworzenia i korzystania z GenAI ma swoją specyfikę. Co do co zasady zastosowanie znajdują przepisy AI Act, ale również i inne regulacje prawne
W dniu 13 marca 2024 r. Parlament Europejski zatwierdził Rozporządzenie pt. Akt w sprawie sztucznej inteligencji („AI Act”, „AIA”, „Rozporządzenie”)[1]. Obecnie trwają prace nad ostateczną wersją językową AIA (tzw. procedura sprostowania), która ma jeszcze zostać zatwierdzona przez Radę UE. Rozporządzenie wejdzie w życie dwadzieścia dni po publikacji w Dzienniku Urzędowym Unii Europejskiej, a zacznie obowiązywać – w zależności od tego, których przepisów to dotyczy – od 6 do 36 miesięcy od wejścia w życie.
Kwestia praw autorskich do wytworów sztucznej inteligencji to jeden z głównych obszarów ryzyka, z jakim borykają się przedsiębiorcy korzystający z AI w ramach prowadzonej działalności. Ich obawy szybko zostały dostrzeżone przez niektórych dostawców systemów. W ostatnim czasie wielu z nich promuje swoje rozwiązania, wprowadzając mechanizmy zmierzające do zabezpieczenia użytkowników przed potencjalnymi naruszeniami praw autorskich. Do tak reklamowanych narzędzi należy jednak podchodzić z należytą ostrożnością, gdyż oferowana ochrona ma swoje ograniczenia i wymaga zazwyczaj spełnienia szeregu dodatkowych warunków.
Pod koniec września Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej orzekł, że wpis do rejestru klauzul niedozwolonych może być samodzielną podstawą stwierdzenia nieważności postanowienia we wzorcu umowy konsumenckiej o równoznacznym brzmieniu. Ta, skądinąd kontrowersyjna, teza ma niebagatelne znaczenie dla przedsiębiorców zawierających umowy z konsumentami. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (UOKiK) od początku 2023 roku korzysta z narzędzia AI do wyszukiwania klauzul abuzywnych, które uczyło się rozpoznawania wątpliwych postanowień w umowach m.in. w oparciu o zawartość rejestru.
